Bank of England (BoE) rəhbəri Endryu Beyli bu gün (1911.2024) Böyük Britaniyanın İqtisadiyyat və Maliyyə Komitəsi qarşısında verdiyi ifadəsində, ölkənin pul siyasətinə dair mühüm açıqlamalar verdi. Beyli inflyasiya risklərini diqqətlə izləməyin vacibliyini vurğuladı və BoE-nin monetar siyasətindəki yavaş irəliləyişin, gələcəkdə inflyasiya və əmək bazarındakı dəyişiklikləri düzgün qiymətləndirmək üçün faydalı olacağına işarə etdi. Bu məqalədə, Beylinin əsas şərhləri və bunların Böyük Britaniyanın iqtisadiyyatı üzərindəki potensial təsirləri müzakirə ediləcək.
Endryu Beyli xidmətlər sektoru ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə edərək, xidmətlər inflyasiyasının hələ də BoE-nin hədəflədiyi inflyasiya səviyyəsinin üzərində olduğunu bildirdi. Xüsusilə, əmək bazarındakı inkişaflar xidmətlər sektoru üzərində böyük təsirə malikdir. Beyli "Xidmətlər inflyasiyasını diqqətlə izləmək lazımdır, çünki bu sektor, əmək bazarının vəziyyəti ilə sıx əlaqədardır," deyə qeyd etdi. Bu açıqlama, əmək bazarındakı qeyri-müəyyənliyin inflyasiya üzərindəki təsirini vurğulayır və tənzimləyicilərin iqtisadi vəziyyəti daha detallı şəkildə qiymətləndirməsinin vacibliyini göstərir.
Xidmətlər sektoru Böyük Britaniya iqtisadiyyatında əhəmiyyətli bir yer tutur və burada inflyasiya təzyiqlərinin yüksək olması, ümumilikdə qiymətlərin artmasına səbəb ola bilər. BoE bu sahədəki inkişafları izləyərək, inflyasiyanı nəzarətdə saxlamağa çalışır.
Beyli "Bank of England"-ın pul siyasətinin sərtləşdirilməsində yavaş bir yanaşma tətbiq edəcəyini və bunun inflyasiya perspektivlərini düzgün qiymətləndirmək üçün vacib olduğunu bildirdi. Onun sözlərinə görə, "Monetar siyasətdəki məhdudiyyətlərin aradan qaldırılması üzrə yavaş yanaşma, inflyasiya perspektivlərinə dair riskləri müşahidə etməyimizə kömək edəcək". Bu yanaşma tənzimləyicilərin mövcud iqtisadi şəraiti daha diqqətlə analiz etməsinə və ehtiyatlı qərarlar qəbul etməsinə şərait yaradır.
Böyük Britaniya iqtisadiyyatı hələ də inflyasiya təzyiqləri ilə mübarizə aparır, buna görə də Bailey, pul siyasətinin kəskin dəyişikliklərdən qaçınmağı və inflyasiya ilə bağlı riskləri izləməyi tövsiyə edir. Bu yanaşma, iqtisadi sabitliyi təmin etmək üçün uzunmüddətli perspektivdən baxıldığında daha faydalı ola bilər.
Beyli iş dünyasında əməyin qiymətinin artmasının iqtisadiyyata təsirini də vurğuladı. O, İngiltərənin büdcəsinin ən vacib hissəsinin, müəssisələrin yüksək əmək xərclərinə necə cavab verdiyini analiz etmək olduğunu qeyd etdi. Hökumətin işçi qüvvəsi xərclərinin artırılması ilə bağlı siyasətlərinin, müəssisələrə əlavə yük gətirə biləcəyinə diqqət çəkdi.
Beyli son zamanlarda iqtisadi araşdırmaların, inflyasiyanın gözlənildiyindən aşağı səviyyədə olduğunu göstərsə də, bu vəziyyətin davam edib-etməyəcəyinə dair qeyri-müəyyənliklər olduğunu qeyd etdi. Həmçinin milli sığorta xərclərinin artmasının iş yerlərində daha çox azalmaya səbəb ola biləcəyini də bildirdi. Bu, xüsusilə iş gücünün kəsilməsi ilə nəticələnə biləcək tələblərdən doğan risklərə işarə edir.
Beyli işçi qüvvəsinin "keçmişdə saxlanılmasının" indi müəssisələrin işçi sayını azaltmaq üçün daha asan bir şərait yaratdığını vurğuladı. Böyük Britaniyanın əmək bazarında əvvəlki dövrlərdə işçi gücünün saxlanması, şirkətlərə əlavə sərfiyyat yaratmışdı. İndi isə iqtisadi şəraitin dəyişməsi ilə, bu “hoarding” (yığılma) siyasətinin işçi sayını azaltmağa imkan verə biləcəyini söylədi. Bu, iqtisadiyyatın daralmağa başladığı və işsizlik risklərinin artdığı bir dövrə işarə edir.
Beylinin bu açıqlamaları Böyük Britaniya iqtisadiyyatında inflyasiya ilə bağlı risklərin hələ də mövcud olduğunu və bu səbəbdən "Bank of England"-ın pul siyasətini daha ehtiyatlı bir şəkildə tətbiq edəcəyini göstərir. Bu vəziyyət Böyük Britaniyanın iqtisadiyyatında və valyuta bazarlarında müəyyən qeyri-müəyyənliklərə səbəb ola bilər. Məsələn, GBP/USD cütü Beylinin açıqlamalarından sonra təxminən 1.2630 səviyyəsinə düşüb, bu da sterlinqin bir qədər zəiflədiyini göstərir.
Bailey-nin şərhləri, iqtisadi vəziyyəti qiymətləndirərkən diqqət ediləcək bir çox faktoru üzə çıxarıb. Xüsusilə inflyasiya ilə mübarizə və əmək bazarının tənzimlənməsi məsələləri Böyük Britaniya iqtisadiyyatı üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir. "Bank of England"-ın pul siyasətinin daha yavaş və ehtiyatlı şəkildə dəyişməsi, iqtisadi sabitliyi qorumağa yönəlmiş bir addımdır, lakin bu yanaşma həm də müəyyən riskləri əhatə edir.
Beylinin izah etdiyi kimi inflyasiya təzyiqlərinin davam etməsi və əmək bazarındakı dəyişikliklər Böyük Britaniyanın iqtisadi inkişafını formalaşdıracaq. Lakin İngiltərə Bankının daha ehtiyatlı yanaşması, iqtisadi sabitlik və davamlı böyümə üçün vacibdir. Bazarın və investorların bu yanaşmaya uyğun olaraq fəaliyyət göstərməsi, Böyük Britaniya iqtisadiyyatının gələcəkdəki uğurlarını müəyyən edəcək.